Dzidziso yeKant's Knowledge - Nyaya kuNhoroondo

Emmanuel Kant muGermany muzivi mukuru wezana remakore rechi18 ne19, mushesi weGermany classical philosophy. Pasina dzidziso dzeKant, zvingava zvisingafungi kuti uwedzere ruzivo rwepasi rese kubva muzana remakore rechi18 zvichienda mberi - kusvikira nhasi.

Nheyo dzemitemo yenyika yeKant dzakasarudzwa mune mazano ake maviri ezvinyorwa: epistemology (nheyo yeruzivo) uye maitiro (dzidziso yezvetsika).

Dzidziso yeruzivo - nheyo dzinokosha

Basa guru iro nheyo dzaKant's philosophy dzinowanzoti "Critique of Pure Reason."

Chinangwa chebasa ndechekuongorora tsanangudzo yezvinyorwa, iyo inotevera ichazonzi subjective dialectics. Mariri, muzivi anotsvaga chiitiko chepfungwa.

Dzidziso yaKant yeruzivo inotaura kuti mabasa evanhu mune zvayo maitiro anomirirwa neruzivo. Ichi chinoitika chakakanganiswa chinosangana nekukwanisa kwemunhu mumwechete kuti aone nevose vese. Mukuziva, munhu anowana simba rehupenyu hwake, akapiwa mikana isingagumi.

Unhu hunobuda hunodzidza hupenyu hwevanhu, uye naizvozvo, hunobatanawo neruzivo.

Kant inotanga pfungwa dzechimwe chinhu uye chidzidzo chezivo. Vanopinda muukama hwekurwisana nedare, izvo zvinopesana neruzivo. Mhedzisiro uye iyo inotungamira inowanikwa mumutauro uyu weshoko ndeyechokwadi nyaya yekucherechedza. Anotanga chinhu ichocho muchibvumirano chekugadzirisa uye anokwanisa kushandura simba rekushandiswa kwechinhu chacho zvakananga.

Ndezvipi zvakagadziriswa nyaya yekucherechedza?

Mhinduro yemubvunzo uyu Kant inyanzvi yekuziva inosiyanisa mazinga maviri: zvepfungwa uye zvekare.

• Nokufunga kwepfungwa, zvinotevera zvinorehwa. Nhengo dzemuviri dziripo mune hupenyu hunogara huchichinja, maererano nezvinoitwa nemabasa avo nenzira yekuda kuziva, kunzwisisika, nezvimwewo.
• Pasi pehutano hunoziva (transcendental, innate) inonzwisiswa kuvapo kwezvido zvekutanga, kubvumira mumwe kunzwa, somuenzaniso, nguva uye nzvimbo, kumba, nezvimwe.

Mibvunzo inonyanya kukosha yeruzivo:

- zvikamu zvaro kana zvikamu zvaro;

- chii chaicho.

Kant inoratidza zvikamu zvitatu zvekucherechedza:

1. Sensual;
2. Rational;
3. Zvinonzwisisika.

Basa rinobatsira mukushandurwa kweruzivo ndiyo mutsara wekucherechedza. Munhu anonzwisisa anogadzira zvinhu zvitsva zvakanaka, pfungwa uye pfungwa. Kururamisa kunoratidzwa nemafungiro akaumbwa uye anotungamirirwa nevanhu vose, semuenzaniso, pfungwa yaMwari.

Kunze kwemashoko, ruzivo harugoneki, ikoko hakusipo.

Nokudaro, dzidziso yeruzivo rwaKant rwekutanga mufilosofi yenyika inomutsa mubvunzo weiyo miganhu yezivo.

Pasinei nokukanganisa kwepfungwa dzepfungwa, chokwadi, maererano neKant, chinogona kuzivikanwa mukuzara kwechikonzero. Izvi ndezvechokwadi kune zvinhu zvakasikwa nemunhu pachake, kureva. Nokuda kwenyika yenharo. Zvinonyanya kukosha, mazano makuru anogadza pfungwa yevanhu, ndiyo inhu, chinangwa uye nheyo yekutenda (somuenzaniso, pfungwa yaMwari).

Nhauriro yaKant yekuziva zvinhu zvakadaro inotanga pfungwa ye "zvinhu kwatiri", kusiyanisa ne "zvinhu zviri mavari." Izvozvo ndezvenyika inotsigira kune rumwe rutivi rwemashoko. Anopikisa munhu, ichi ndicho chimiro chaiyo chekusingazivikanwi. Kant anotaura kuti hakuna uye haikwanisi kuva nekushanduka pakati pe "chinhu-mu-pachako" uye "chinhu kwatiri". Ivo pakutanga uye nokusingaperi vanoparadzana kubva kune mumwe nemumwe.

Nheyo yetsika - Pfungwa huru

Chirevo chekare kare-chirevo - maitiro - kudzidza zvetsika uye tsika. Zvinogona kukakavhirwa kuti dzidziso dzezvakanaka dzeKant muhuzivi hwemazuva ano dzinomiririra chepamusoro chekutsika kwakanaka.

Mafirosofi, sezvinozivikanwa, anobata mibvunzo yekugadzirisa pamusoro pekuvapo kwechokwadi uye zivo yesayenzi.

Nekudaro, ruzivo rwemazano, iyo dzidziso yaKant yemitemo inofanira kuitwa, inofunga dambudziko rehukama pakati pemutemo wetsika uye rusununguko rwechokwadi.

Basa raKant "Kururamisa Kutonga" rakatsaurirwa kujekesa dambudziko iri.

Nhaurirano yaKant inotaura nezvekubatana kwedziso inoshandisa mafungiro uye mafirosofi. Kubatana uku kunoratidzwa nekuda kwechinzvimbo chepamusoro chevanhu munzvimbo yose. Ndiyo nzvimbo iyi, pamwe nemafambiro evanhu, anokwanisa kukwira miganhu yezivo, chinangwa, chimwe chete.

Maitiro haafaniri kuonekwa senhumbi yekuwana chero mhinduro. Mariri, nyaya yacho pachayo inoziva zvinodikanwa zvekuita zvimwe zviito uye zvinomanikidzira kuzviito izvi.

Maitiro anodzivirira, "anodaro Kant. Vanhu vanoti rusununguko ndivo vanosika maitiro avo pachavo. Mitemo yezviito zvetsika vanozvigadzirira ivo pachavo.

Maitiro ehupenzi anoyerwa nemafungiro kune zvakakosha: mutemo wetsika unofanirwa kuremekedzwa. Ichi ndicho chirevo chikuru cheKant maitiro. Iko kuremekedza kunogona kungova chimiro cheunhu, sezvo ruremekedzo irworwo. Kuzviziva, munhu wacho nenzira imwecheteyo anoziva basa rinoenderana nemutemo uye anoita muhupenyu hwezvinodiwa-pasi rose.

Nheyo yemitemo yakasiyana zvikuru kubva kune yechitendero. Kuziva kuti kuvonga kuna Mwari, mufaro uye basa zvinosangana (kwete munyika ino), Kant inowedzera, zvisinei, kuti pfungwa yehutsika haisi iyo yakabatana nekutenda, chiratidzo chayo chikuru ndechekuzvidzivirira, uye inoberekwa pachayo.

Maitiro ezvetsika anoratidza chokwadi chemukati wemunhu unozvikoshesa. Mafungiro efungwa haazvichengetedzi mukati memiganhu yayo. Iko pfungwa yekufungidzira haina kukwana mavari.

Dzidziso yeruzivo nemitemo yeKant - kubudirira kukuru kwefilosofi yenyika. Nhoroondo yose yemitambo yemazana emakore anotevera inotarirwa nenzira imwe kana imwe pane zvikonzero zveKantian.